
Mezarlıkta ortaçağ dönemine ait mezar taşlar, taş çitler, 19. yüzyılın ikinci yarısı ve 20. yüzyılın başlarında Aday ustaları tarafından inşa edilen kubbeler ve birçok dam kaleler (saganatam) bulunur.Mezarlığın batı kısmında Karaman Ata yeraltı camisi bulunmaktadır. Cami üç odadan oluşmaktadır.
Efsanelere göre, Şopan Ata'nın oğlu, İsan Ata'dan doğan Karaman Ata, büyükbabasıyla her bakımdan aynı kutsallığa sahipmiş. Karaman Ata mezarlığı ve yeraltı camii, Karaman Ata'nın saflık ve dürüstlük yeminin yapıldığı mekan olmuş. Halkla halk, kabilerle kabile arasındaki çatışma ve kan dökümüne ulaşan zor meselelerin çözümünün bulunduğu, birbirlerine karşı çekilen mızraklarınindirildiği, yani ateşkesin yapıldığı mekan olmuştur. Başka bir efsaneye göre, Türkmenler ve Adaylararasındaki uzun süren kan davaları durdurmak için, Karaman Ata Camii’sine gelerek yemin etmişler.Karaman Ata ile Beket Ata'nın gücünü/kutsallığını gören Türkmenler ve Adaylar kan davalarını durdurmuş ve artık çatışma olmayacağına yemin etmişler. Bu nedenle, halk, kabile ve insanlar için Karaman Ata Camii, halkı, kabileyi ve insanları bir araya getiren, birleştiren ve barıştıran kutsal mekan olarak kabul edilmiştir.
Kaynak: Kazakistan'ın Ülke Çapındaki Kutsal Objeleri. Nur-Sultan: Foliant, 2017,S. 229-231.
