«الجير» مەموريالدى مۇراجاي-كەشەنى اقمولا وبلىسى، تسەلينوگراد اۋدانى اقمول ەلدى مەكەنىندە ورنالاسقان.
«الجير» (اكمولينسكيي لاگەر جيون يزمەننيكوۆ رودينى) مەموريالدى-مۇراجاي كەشەنى 2007 جىلى 31 مامىردا بۇرىنعى اقمولا «وتانىن ساتقاندار» ايەلدەرىنىڭ لاگەرى اۋماعىندا مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باستاماسىمەن اشىلدى.
كسرو نكۆد-نىڭ 1937 جىلعى 15 تامىزداعى 486-بۇيرىعى نەگىزىندە قاراعاندى لاگەرىنىڭ («كارلاگ») 26-بولىمشەسى رەتىندە اشىلعان لاگەردە «حالىق جاۋى» اتانعان كۇيەۋلەرى مەن تۋىستارىنان باس تارتپاعان 20 مىڭنان استام ايەل «جازالارىن وتەدى». لاگەردە س.سەيفۋلليننىڭ ايەلى گۇلباحرام، ب.ٴمايليننىڭ جارى گۇلجامال، ت.رىسقۇلوۆتىڭ زايىبى ٴازيزا سيياقتى قازاق زييالىلارىنىڭ ايەلدەرى وتىردى. مۇندا بويىنا نارەستە بىتكەن انالارعا دا مەيىرىمدىلىك جاسالمادى. سالدارىنان تەمىر توردىڭ ار جاعىندا 1 مىڭ 507 نارەستە دۇنيەگە كەلىپ، ولاردىڭ باسىم كوپشىلىگى اشتىق پەن سۋىقتىڭ قۇربانى بولدى. الجير-دە دۇنيە ەسىگىن اشقان نەمەسە انالارىمەن بىرگە ەرىپ كەلگەن سابيلەر ٴۇش جاسقا تولعاندا بالالار ۇيىنە جىبەرىلدى.
الجير 1950 جىلدىڭ باسىندا تاراتىلىپ، ونىڭ تۇتقىندارى باسقا تۇرمەلەرگە اۋىستىرىلدى، مەرزىمىن وتەگەندەر بوساتىلدى. جالپى «قاسىرەت پەن ازاپ» لاگەرىندە 8000 ادام قيىنشىلىقتى باستان كەشىرگەن. الجير تۋرالى تەك 1980- جىلداردىڭ سوڭىندا عانا اشىق ايتىلىپ، جازىلا باستادى.
سىلتەمە: قازاقستاننىڭ جالپىۇلتتىق قاسيەتتى نىساندارى. –استانا: فوليانت، 2017. –453-455-بب.
