Kızılorda ili, Janakorgan ilçe merkezine yaklaşık 30 km uzaklıkta yer almaktadır. Tölegetay Baba, Küçülük Han'ın soyundan gelmektedir ve 13-... yüzyıldarın başlalarında yaşadığına inanırlar.
Nayman kabileleri yer yere bölündüğü/dağıldığı sırada, Tölegetay, Özkent-Türkistan bölgesine gönderilmiş. Gıyaben de birbirlerinin isimlerini bilen, tanıyan Tölegetay ve Kılıştı, Sır bölgesinde buluşurlar ve birbirlerine saygı duyarlar. Tölegetay Baba, zamanında komutanlık yapmış bir kahraman, halkın birlik-beraberliğini düşünen şahısymış. Kazak topraklarında ayrı bir ulus olarak kurulan Naymanları, Tölegetay bahadır yönetmiş.
Tölegetay Baba hakkında ilk araştırma yapan, Orta Asya halklarınca meşhur, Ekim Devrimi'nin ilk yıllarında Türkistan Özerkliğinin Başbakanı olan Mukhametjan Tınışbayev'dir. O: “Tölegetay Süynişoğlu yaklaşık 15. yüzyılda yaşayan tarihi bir şahıstır. Nayman'ın torunudur (Nayman’dan Belgibaş, ondan Süyuniş, ondan Tölegetay). Tölegetay Baba, zamanında komutanlık yapmış bir kahraman, halkın birlik-beraberliğini düşünen bir şahıstır” diye bahseter.
Halk arasındaki yaygın olan efsaneye göre, Kılıştı Ata özel niteliklere sahip, evliya bir adam imiş. Kılıştı Ata'nın babası Kemaladdin, Mekke'den gelerek, Kırözkent şehrinin kralı, Ebubakir Sıddık'ın soyundan gelen İlgimagzum'un kızıyla evlenir. Kısa süre sonra Mekke'ye geri döner. Kılıştı Ata’nın, annesi gebeymiş ve büyüdüğünde gökten kılıç ile akboz/beyaz at inmiş ve 1001 belaya karşı onu korurmuş. Vezirleri ile Bileri önüne geldiklerinde, kılıcı güneş ışığında parlayarak, yüzüne/ucuna konan sinekleri ikiye bölünürmüş. Bu, "Dürüst, adil olmayan herkes böyle cezalanır" anlamına gelirmiş. O andan itibaren Kılıştı/Kılıçlı Ata olarak adlanmş.
Kılıştı Ata hakkında, "Babir Name", Kamilkhan Kattayev'in "Mahdumi Agzam ve Dagbed", Aksak Timur'un hayatını anlatan, Şerafeddin Ali Azdi'nin "Zafername" adlı kitaplarında yazılmıştır.
Kaynak: Kazakistan'ın Ülke Çapındaki Kutsal Objeleri. Nur-Sultan: Foliant, 2017,S. 203-205.
