باراق ساتىبالدىۇلى كەسەنەسى
  1. باستى بەت
  2. قازاقستان
  3. ماڭعىستاۋ وبلىسى
كيەلى ورىنماڭعىستاۋ وبلىسى

باراق ساتىبالدىۇلى كەسەنەسى

باراق ساتىبالدىۇلى (1743-1840) – باتىر، كىشى ٴجۇز قازاقتارىنىڭ ۇلت-ازاتتىق قوزعالىسى باسشىلارىنىڭ ٴبىرى.

باتىردىڭ كەسەنەسى ماڭعىستاۋ وبلىسى بەينەۋ اۋدانى تۇرىش اۋىلىنان 13 شاقىرىم وڭتۇستىك باعىتتا ورنالاسقان. تىكبۇرىش پىشىنىندە، جەرگىلىكتى ٴداستۇرلى ساۋلەت ۇلگىسىمەن قابىرعاسى ٴۇش قابات ەتىپ سالىنعان ەسكەرتكىش. باراق باتىردىڭ بەيىتىنە كۇمبەزدى كەسەنە 1993 جىلى تۇرعىزىلدى. كەسەنە اۆتورى – ساۋلەتشى م.س. نۇرقاباەۆ.

باراق ساتىبالدىۇلى (1743-1840) – باتىر، كىشى ٴجۇز قازاقتارىنىڭ ۇلت-ازاتتىق قوزعالىسى باسشىلارىنىڭ ٴبىرى. باراقتىڭ باتىر اتاعى 18 جاسىندا (1761) تورعاۋىت باتىرى الاكوبىكتى جەكپە-جەكتە جەڭگەننەن كەيىن شىقتى. XVIII عاسىردىڭ 70-جىلدارىنا دەيىن ٴشومىشتى-تابىن قولىن باستاپ ەدىل مەن جايىق اراسىنداعى قالماقتارمەن سوعىستى. 1785-1792 جىلدارى سىرىم داتۇلى باستاعان رەسەي وتارشىلدىعىنا قارسى كۇرەستە كوتەرىلىس باسشىلارىنىڭ قاتارىندا بولعانى و.يگەلسترومنىڭ يمپەراتور ايەل ەكاتەرينا ٴىى-گە جازعان حاتىندا ايتىلادى. باراق باتىردىڭ قارسىلىق ارەكەتتەرى ورىس وتارشىلارىنىڭ زورلىق-زومبىلىعىن شەكتەپ، جايىقتىڭ وڭ جاعالاۋىنداعى قازاق جەرلەرىن ساقتاپ قالۋعا سەپتىگىن تيگىزدى. باتىس قازاقستان جەرلەرىنە اسكەري بەكىنىستەردىڭ كوپتەپ سالىنۋىنا جول بەرمەگەن.

باراق ساتىبالدىۇلىنىڭ ۇلى اساۋ مەن نەمەرەسى ٴداۋىت تە اتاقتى باتىرلار بولعان. باراق باتىر جايىندا كوپتەگەن اڭىز-اڭگىمەلەر كەزدەسەدى. بەكەت اتا مەن باراق اتا زامانداس، ٴبىر-ٴبىرىن سىيلاپ وتكەن جاقسى دوس بولىپ ٴوتىپتى. بەكەت اتا مەن باراق باتىر اڭىزىندا جەتى اققۋدىڭ ۇشۋى بار. ول اڭىزدا باراق باتىر بەكەت اتاعا: «كەلە جاتقانىڭدا الدىڭنان جەتى اققۋ ۇشتى، قاسيەتىڭ جەتى اتاڭا جەتەر»، – دەسە، باراق باتىرعا بەكەت اتا: «الدىڭنان ٴۇش اققۋ ۇشتى، زايىرلىعىڭ ٴۇش اتاڭنان اسپاس»، – دەيدى. سول بەكەت اتانىڭ ايتقانى ٴدال كەلدى، باراقتىڭ قاسيەتى تەك وزىنە، بالاسى اساۋعا، نەمەرەسى داۋىتكە عانا داريدى.

سىلتەمە: قازاقستاننىڭ جالپىۇلتتىق قاسيەتتى نىساندارى. –استانا: فوليانت، 2017. –355-356- بب.؛ قاسيەتتى قازاقستان. 2-توم. –استانا: 2018. –333-ب.