وڭتۇستىك قازاستان وبلىسى شىمكەنت قالاسىنداعى سايرام تۇرعىن-ٴۇي الابىنىڭ ورتالىق بولىگىندە ورنالاسقان.
قاراشاش انانىڭ شىن ەسىمى ايشا ٴبيبى، سايرامدىق اتاقتى مۇسا شەيحتىڭ قىزى بولعان.ايشا ٴبيبى ٴومىر سۇرگەن XI عاسىردا ولكەمىزدە عىلىم مەن ونەردىڭ، مادەنيەتتىڭ دامىعان كەزى ەدى. اڭىزدار بويىنشا قاراشاش انا سىرقاتتى ەمدەپ، ٴتۇس جوري الاتىن. وسىنىڭ ارقاسىندا ول وڭىردەگى تۇرعىندار اراسىندا كەڭ تانىمالدىققا يە بولدى. قاراشاش انا بالا تاربيەسىنە كوپ كوڭىل ٴبولدى. يسلام ٴدىنىنىڭ نەگىزدەرىن، قۇراندى جاتقا ٴبىلىپ، ونى جۇرت اراسىندا تاراتا بىلگەن. ايشانىڭ مىنەز-قۇلقىنا بايلانىستى جۇرت قۇرمەتتەپ «قاراشاش انا» دەپ اتاپ كەتكەن.
قاراشاش انا كەسەنەسى – پورتالدى-كۇمبەزدى قۇرىلىس. كەسەنە قوجا احمەت ٴياساۋيدىڭ اناسى قاراشاش انانىڭ باسىنا قويىلعان. باستاپقىدا ٴحىىى عاسىردا سالىنىپ، كەيىننەن ۋاقىت جانە تابيعيجاعدايلاردىڭ ىقپالىمەن الدەنەشە رەت قيراپ، قايتادان تۇرعىزىلدى. كەسەنە ٴتورتبۇرىشتى كۇيدىرىلگەن كىرپىشتەن قالانعان. قازىرگى كەسەنە ٴحىح ع. ورتاسىندا سالىنعان. 1996 ج. كۇمبەز اقپەن قاپتالىپ، وڭتۇستىك جانە وڭتۇستىك-باتىس قاسبەتتەرى ۇزىنسۇيىرلەنگەن تەكشەلەرى بار پورتالدارمەن بەزەندىرىلگەن. الدىڭعى جازىقتىقتارى تەرەڭ ەمەس سۇيىرلەنگەن جانە تىكبۇرىشتى تەكشەلەرمەن اشەكەيلەنگەن. كەسەنەنىڭ وڭتۇستىك جانە باتىس جاقتارىندا كىرەبەرىس ەسىكتەر بار. ىشكى بولىگىندە كۇمبەز ۇشى سىلانعان، كىرەبەرىس ۇستىندەگى جارىق ساڭىلاۋى اعاشتان جاسالعان پانجار تورىمەن جابىلعان. ەدەندەر كىرپىشتەن قالانعان.
سىلتەمە: قازاقستاننىڭ جالپىۇلتتىق قاسيەتتى نىساندارى. –استانا: فوليانت، 2017. –186-188 بب.
