«قازاق ەلى» مونۋمەنتى – حالقىمىزدىڭ كونە تاريحى، مادەنيەتى مەن جەتىستىكتەرىن اسپەتتەيتىن اۋقىمدى كەشەن، قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىك رامىزدەرىنىڭ ٴبىرى. 2009 جىلى اشىلعان بۇل مادەني-ارحيتەكتۋرالىق مونۋمەنت نۇر-سۇلتان قالاسىندا ورنالاسقان. مونۋمەنتتىڭ اۆتورلارى – سارسەنبەك ٴجۇنىسوۆ جانە جاڭبىرشى نۇركەنوۆ. اق مارماردەن قۇيىلعان مونۋمەنتتىڭ بيىكتىگى – 91 م، بۇل ەلىمىز ەگەمەندىك العان 1991 جىلدى مەڭزەيدى. ال ونىڭ باسىنداعى التىن تۇستەس بوياۋمەن ارلەنگەن الىپ قۇس – سامۇرىق قازاقستاننىڭ تىنىشتىعىن «كۇزەتىپ» تۇر. مونۋمەنت ٴتۇسىنىڭ اق بولۋى قازاقستاندىقتاردىڭ دوستىققا ادال، باۋىرمال، اق نيەتىن پاش ەتسە كەرەك.
«قازاق ەلى» مونۋمەنتىنىڭ سىرتقى بولىگىندە 28 كولوننادان تۇراتىن جالپى ۇزىندىعى 120 مەترلىك دوعا پىشىندەس اق كولوننا دا ورناتىلعان. ستەلانىڭ ٴوزى وسى اق كولوننانىڭ قاق ورتاسىندا، قىزىل گرانيتتەن جاسالعان ٴتورت قىرلى تۇعىرعا وتىرعىزىلعان. ونىڭ ٴتورت قىرلى بولعان سەبەبى – دۇنيەنىڭ ٴتورت بۇرىشىنا دا قازاقستاننىڭ قۇشاعى اشىق، كوڭىلى ادال دەگەندى ايعاقتايدى.
ورتالىق بارەلەف – «حالىق جانە پرەزيدەنت» دەپ اتالادى. وندا قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن ونىڭ سىرتىندا حالىقتىڭ بەينەسى كورىنەدى. ەلباسىنىڭ الاقانى ەل كونستيتۋتسيياسىنىڭ ۇستىندە تۇر. بۇل تاۋەلسىز ەلدە زاڭنىڭ ۇستەم بولاتىنىن مەڭزەيدى. مونۋمەنتتىڭ وڭ جاعىنداعى ەكىنشى بارەلەف – «قاھارماندىق» دەپ اتالادى. وندا وتان قورعاۋ قازاق ۇلدارىنىڭ ەجەلدەن قاسيەتتى بورىشى بولعانىن كورسەتەتىن بەينەلەر شوعىرلانعان. ەرلىك پەن ەلدىككە ۇندەگەن جىراۋدىڭ، ات ۇستىندەگى ساربازدىڭ جانە قولىندا اۆتوماتى بار جاۋىنگەردىڭ ەلدىڭ شەبىن كۇزەتكەن بەينەلەرى ورنالاستىرىلعان. باتىس جاق بەتكە ورنالاستىرىلاتىن «جاسامپازدىق» اتتى بارەلەفتە اۆتورلار قازاقستاننىڭ كوشپەلى داۋىردەن عارىشقا ۇشقانعا دەيىنگى جولىن بەينەلەمەك بولعان. سونداعى جاسامپازدىقتى تۋعىزعان عالىمدار مەن ينجەنەرلەر، مەتاللۋرگتەر مەن ديقاندار بەينەسى كورىنەدى. ال مونۋمەنتتىڭ شىعىس جاعىنداعى «بولاشاق» اتتى بارەلەفتە تاۋەلسىز ەلدە ٴوسىپ، عىلىمدا، مادەنيەتتە، سپورتتا ۇلكەن جەتىستىكتەرگە جەتىپ كەلە جاتقان قازاقستاندىق جاستاردىڭ كوڭىلدى شاقتارى بەينەلەنگەن.
وسى يدەيالاردىڭ ٴبارى قازاقستان حالقىنىڭ تاۋەلسىزدىك العانداعى شاتتانعان سەزىمدەرىن بەينەلەگەن «بىرلىك» اتتى مۇسىندىك كومپوزيتسييامەن اياقتالادى.
سىلتەمە: قازاقستاننىڭ جالپىۇلتتىق قاسيەتتى نىساندارى. –استانا: فوليانت، 2017. –474-476 بب.؛ قاسيەتتى قازاقستان. 1-توم. –الماتى: «ارىس» باسپاسى، 2017. –43-ب.
