Türbe, Ortalık Kazakistan'daki Altın Orda döneminin (14-15) en görkemli mimari anıtı ve seçkin eserlerinden biridir. Karagandı ili, Ulıtau ilçesi, Karakengir ve Sarısu nehirlerinin kesişen noktasının 3 km yukarısında yer almaktadır.
Bolgan Ana’nın gerçek hayatta kim olduğu hakkında farklı bilgiler vardır. Bunlardan biri, Bolgan Ana'nın Alaşa Han'ın gelini olduğunu hakkında, başka bir efsaneye göre, 15. yüzyılın başlarında Moğollar’ın gelişine kadar, Ortalık Kazakistan'nı yöneten kraliçe olduğu söylenir.
Bir başka efsanede, Bolgan'ın dünyanın yarısını fetheden ünlü Cengiz Han'ın torunu olduğunu söylüyor. Buna delil olarak, 1211'de Bolgan'ın Kanglı eyaleti Han'ı, Sıganak-Tegin'le (bazı tarihi eserlerde yazılı olarak) nikahlanması hakkındaki sekiz yüz yıl önceki Arapça, Farsça ve Türk dillerinde yazılan alimlerin eserleri neden olsa gerek. Reşeddin el-Hamadeni'nin yazılarında, akademisyen V.V. Bartold'un çalışmalarında, Bolgan Ana’nın Cuci Han'ın kızı olduğu yazılmıştır.
Güzel bir yere inşa edilen Bolgan Ana kubbesi ilk versiyonlarında muhteşem görünüyor. Türbe binası tek odalı ve yanmış tuğladan yapılmıştır. Cephe üzerindeki portallı girişin etrafı oyularak, duvar desenli olarak yapılmıştır. Odanın alt kısmının kubbe dairesine geçiş köşeleri, sırtlı trompik bir şekilde örülmüştür. Trump koltukları, eğimli, köşeli çift tuğla ile dekore edilmiştir. Ana cephe portalı, iki P (П) şeklinde süslenmiş ve onların biri geometrik motif ile dekore edilmiştir. Günümüze kadar dekoratif tuğlanın sadece bir veya ikisi saklanabilmiş.
Kaynak: 1. Kazakistan'ın Ülke Çapındaki Kutsal Objeleri. Nur-Sultan: Foliant, 2017, S. 256.
- Kutsal Kazakistan 3.cilt, Nur-Sultan, 2019, 130.
